503 Service Unavailable คืออะไร? เมื่อเซิร์ฟเวอร์ยังอยู่แต่รับงานไม่ไหว

503 หมายความว่าอะไร

ความหมายตรงตัวคือ บริการไม่พร้อมให้บริการชั่วคราว คำสำคัญคือคำว่าชั่วคราว ซึ่งต่างจาก 500 ที่แปลว่าเจอข้อผิดพลาดระหว่างประมวลผล และต่างจาก 404 ที่แปลว่าหาไม่เจอ

ในทางเทคนิค 503 มักถูกส่งออกมาในสองสถานการณ์ หนึ่งคือระบบถูกตั้งไว้ให้ตอบแบบนี้ระหว่างปิดปรับปรุง สองคือตัวรับคำขอยังทำงานอยู่แต่คิวเต็ม จึงปฏิเสธคำขอใหม่แทนที่จะปล่อยให้ทุกคนช้าไปพร้อมกัน

การปฏิเสธเมื่อคิวเต็มฟังดูแย่ แต่จริง ๆ เป็นการออกแบบที่ดี เพราะการรับงานเกินกำลังจะทำให้ทุกคำขอช้าจนไม่มีใครใช้งานได้เลย แทนที่จะเสียแค่บางส่วน

แยกให้ออกว่าเป็น 503 แบบไหน

สาเหตุที่พบบ่อยเมื่อไม่ได้ตั้งใจ

• คนเข้าพร้อมกันมากกว่าที่เครื่องรับไหว เช่น ช่วงโปรโมชั่นหรือหลังโพสต์ที่มีคนแชร์เยอะ
• จำนวน worker หรือ process ที่ตั้งไว้ต่ำเกินไปเมื่อเทียบกับสเปกเครื่องที่มี
• มีงานเบื้องหลังกินทรัพยากรอยู่ เช่น การสำรองข้อมูล การสร้างรายงาน หรืองานตั้งเวลาที่รันพร้อมกันหลายตัว
• ฐานข้อมูลตอบช้าจนคำขอค้างสะสม ทำให้คิวเต็มเร็วกว่าปกติ
• ปลั๊กอินหรือกฎความปลอดภัยตอบ 503 เองเมื่อคิดว่ากำลังโดนโจมตี
• บอตเก็บข้อมูลไล่เปิดหน้าเว็บถี่เกินไปจนกินทรัพยากรเทียบเท่าคนจริงหลายเท่า

วิธีรับมือ

1. 1ดูก่อนว่าเกิดตอนไหน — ถ้าเกาะกลุ่มอยู่ในช่วงเวลาเดิมทุกวัน ให้ไปดูงานตั้งเวลาที่รันช่วงนั้นก่อน
2. 2ดูการใช้ CPU หน่วยความจำ และจำนวนคำขอต่อวินาที เทียบกับตอนปกติ ตัวเลขจะบอกเองว่าตันที่ทรัพยากรตัวไหน
3. 3เปิดแคชหน้าเว็บ — คำขอที่ตอบจากแคชได้ไม่ต้องไปรบกวนฐานข้อมูลเลย มักลดโหลดลงได้มากที่สุดโดยไม่ต้องเพิ่มสเปก
4. 4ปรับจำนวน worker ให้เหมาะกับ RAM ที่มีจริง ตั้งสูงเกินไปจะยิ่งทำให้เครื่องแย่ลง ไม่ใช่ดีขึ้น
5. 5จำกัดอัตราคำขอจากบอตที่ไม่จำเป็น หรือชะลอความถี่ผ่านการตั้งค่าของ CDN
6. 6ถ้าโหลดจริงโตขึ้นถาวรแล้ว ให้ขยายสเปกหรือกระจายไปหลายเครื่อง แทนการปรับค่าซ้ำไปมา

503 กับผลต่อ SEO

ในบรรดา error ทั้งหมด 503 เป็นตัวที่ปลอดภัยที่สุดสำหรับ SEO ถ้าใช้ให้ถูก เพราะมันสื่อว่าเป็นเรื่องชั่วคราวโดยตรง บอตที่เจอ 503 พร้อม Retry-After จะเลื่อนไปเก็บข้อมูลใหม่ทีหลัง แทนที่จะสรุปว่าหน้าเว็บหายไป

ปัญหาจะเกิดเมื่อ 503 อยู่นานเกินไปติดต่อกันหลายวัน หรือเกิดถี่จนบอตเจอบ่อยกว่าที่เจอหน้าปกติ กรณีนั้นความถี่ในการเข้ามาเก็บข้อมูลจะลดลง ซึ่งเป็นเรื่องน่ากังวลเป็นพิเศษกับเว็บใหม่ที่ยังต้องการให้ Google เข้ามาเก็บข้อมูลบ่อย ๆ

ถ้าปัญหาคือเว็บช้าและตันเป็นประจำ ไม่ใช่แค่ล่มเป็นครั้งคราว อ่าน วิธีแก้เว็บโหลดช้า ประกอบ